Được biết, vào cuối năm 2008, để tránh bị phá sản, Century - Ngân hàng có quy mô trung bình của Indonesia - đã nhận được khoản tiền hỗ trợ lên đến 6.760 tỷ rupi (tương đương 530 triệu euro), gấp 10 lần so với dự kiến. Trên cương vị Bộ trưởng Tài chính, bà Sri Mulyani Indrawati bị tố cáo đã nhắm mắt bỏ qua cho hành động không minh bạch này. Chưa hết, trong nhiều tháng sau đó, đã diễn ra một số cuộc biểu tình chống lại bà Sri Mulyani Indrawati. Và rồi, dưới sức ép của dư luận và các nghị sĩ, bà Bộ trưởng Tài chính đã phải ra giải trình trước KPK.

Báo chí Indonesia nhận định, đây là một hoàn cảnh thật éo le đối với nhà lãnh đạo luôn chủ trương chống tham nhũng này. Chính vì thế, sau quyết định “dứt áo ra đi” của Sri Mulyani Indrawati, trong một bài viết đăng trên Nhật báo Kompas (Indonesia), nhà văn Sindhunata đã băn khoăn tự hỏi: Tại sao Bộ trưởng Tài chính lại bỏ Indonesia ra đi, đúng vào lúc người dân cần đến bà nhất? Và, tại sao, bà lại ra đi, đúng vào lúc bà đang bị các đối thủ lấn át trong vụ Ngân hàng Century? Để rồi, sau đó, tác giả đã phải chấp nhận sự thật, dù “khó lòng tin được người phụ nữ đã từng nổi tiếng cứng rắn trong cuộc cải cách hành chính, chống tham nhũng và lập lại trật tự trong hệ thống thuế và hải quan, quyết định ra đi vào thời điểm này”.

Indonesia mất hàng tỷ USD mỗi năm vì tham nhũng Indonesia là đất nước có diện tích rừng nhiệt đới lớn thứ 3 trên thế giới, nhưng, mỗi năm, hàng triệu cây rừng bị đốn một cách bất hợp pháp. Dẫn lại một báo cáo của Human Rights Watch (Mỹ), BBC cho biết, ước tính tham nhũng trong riêng ngành Lâm nghiệp Indonesia đã lấy đi 2 tỷ USD từ nền kinh tế nước này mỗi năm. Theo Human Rights Watch, hàng tỷ USD bị mất này đủ để cung cấp dịch vụ y tế cơ bản cho gần 100 triệu người Indonesia trong gần 2 năm.

Thật ra, bà Sri Mulyani Indrawati không phải là trường hợp đầu tiên bị “tố” liên quan đến tham nhũng. Trước đó, hồi đầu tháng 12/2009, hàng vạn người đã xuống đường tại thủ đô Jakarta cũng như nhiều thành phố lớn khác của Indonesia để phản đối nạn tham nhũng khiến Chính phủ phải triển khai khoảng 10 nghìn người thuộc lực lượng an ninh để đề phòng bất ổn.

Theo báo chí phương Tây, người biểu tình Indonesia bất mãn trước những nguồn tin cho rằng, Tổng thống Susilo Bambang Yudhoyono (người vốn được lòng công chúng với biệt danh “Ngài Trong sạch” (Mr Clean)) đã sử dụng tiền của Nhà nước để tài trợ chiến dịch vận động tranh cử, thông qua việc Chính phủ hỗ trợ 710 triệu USD cho Ngân hàng Century. Một số tổ chức đứng ra kêu gọi tiến hành biểu tình cho biết, hành động của Tổng thống không đủ thuyết phục so với những gì ông đã hứa khi được tái đắc cử (cuộc bầu cử diễn ra hồi tháng 7, lễ nhậm chức được tổ chức vào tháng 10/2009) về quyết tâm chống lại nạn tham nhũng. Các nhóm đối lập tố cáo rằng, một phần của khoản tiền cứu trợ cho Ngân hàng Century đã bị biển thủ và để chi cho đảng cầm quyền. Cũng có cáo buộc cho rằng, bà Sri Mulyani Indrawati và Phó Tổng thống Boediono (khi đó là Thống đốc Ngân hàng T.Ư Indonesia) đã lạm dụng quyền lực để cứu Ngân hàng Century. Để rồi, sau việc cứu ngân hàng này, rất nhiều khách hàng giàu có bị cáo buộc đã đóng tiền cho chiến dịch tranh cử của Tổng thống.

Dẫn lại nhận định của một cựu quan chức Bộ Tài chính Indonesia, Báo Le Monde (Pháp) cho rằng, việc bỏ tiền cứu Ngân hàng Century nhằm cứu cả hệ thống ngân hàng chỉ là… “một trò hề”. Bởi vì, ngân hàng này chỉ chiếm 0,3% toàn hệ thống. Lý do chính để cứu Ngân hàng Century là để “cứu những người gửi tiền tại đây do những mối quan hệ ngầm của họ với giới có chức quyền”. Đại diện Tổ chức Minh bạch Quốc tế (Transparency International) Rezki Sri Wibowo cũng đồng ý với nhận định này. Thậm chí, ông này còn cho rằng, quá trình phân quyền khởi sự cách đây 10 năm ở Indonesia đã làm cho “số lượng những người tham nhũng hiện nay tăng lên”.

Tuy nhiên, cả Tổng thống, Phó Tổng thống và Bộ trưởng Tài chính đều bác bỏ chuyện họ vi phạm pháp luật. Thậm chí, ông Susilo Bambang Yudhoyono còn nói, các cáo buộc này là một phần trong âm mưu chính trị mà kẻ thù dựng ra nhằm lật đổ chính quyền của ông. Chưa hết, trong một bài phát biểu trên truyền hình, Tổng thống Indonesia một lần nữa hứa sẽ mở cuộc điều tra và quyết tuyên chiến đến cùng với nạn tham nhũng.

Cũng liên quan đến việc chống tham nhũng tại Indonesia, theo BBC, sau vụ 2 quan chức hàng đầu của KPK bị cảnh sát bắt giữ (sau đó buộc phải thả ra và khôi phục chức vụ), nhiều người Indonesia tin rằng, Ủy ban này đã “kết thù” và luôn là mục tiêu của lực lượng cảnh sát và Văn phòng Bộ trưởng Tư pháp vì KPK vốn nổi tiếng với việc “săn đuổi” để đưa các quan chức tham nhũng, có cả những người làm trong ngành Cảnh sát vào tù, ngay cả khi đó là những người nắm vị trí cao cấp.